آیا روغنی که هر روز با آن آشپزی میکنید، میتواند بیصدا خطر ابتلای شما به سرطان را افزایش دهد؟ نتایج پژوهش اخیر پاسخ میدهد که چنین خطری وجود دارد اما به مواردی بستگی دارد.
پژوهشگران ارتباط نگرانکنندهای بین اسید لینولئیک موجود در بسیاری از روغنهای رایج آشپزی و سرطان تهاجمی پستان (نوع سهگانه منفی) یافتند. این خبر سوالات بزرگی درباره انتخابهای غذایی ما ایجاد میکند اما قبل از اینکه با وحشت کابینت آشپزخانهتان را خالی کنید، به این موارد توجه کنید.
اسید لینولئیک چیست و چرا همهجا وجود دارد؟
اسید لینولئیک، نوعی اسید چرب امگا-۶ است که به وفور در روغنهای سویا، آفتابگردان و ذرت یافت میشود. از آنجا که بدن ما نمیتواند این چربی ضروری را خودش تولید کند، باید آن را از طریق غذا دریافت کنیم. این اسید چرب نقشی اساسی و حیاتی در ساخت غشاهای سلولی سالم، حفظ سلامت پوست و کنترل التهاب دارد، بنابراین، مانند بسیاری از مسائل تغذیهای، این ماده هم خوب است و هم به مقدار و شرایط مصرف آن، احتمالا چندان خوب نباشد.
پژوهشگران چه چیزی کشف کردند؟
پژوهشگران مرکز پزشکی «ویل کورنل» نیویورک دریافتند که روغنهای پختوپز سرشار از اسید لینولئیک خطراتی دارند؛ اسید لینولئیک میتواند به پروتئینی به نام FABP۵ بچسبد که به ویژه در سلولهای سرطان سهگانه منفی پستان وجود دارد. این ترکیب، مسیر mTORC۱ را فعال میکند که یک تنظیمکننده کلیدی رشد سلولی است و وقتی تحریک شود، میتواند پیشرفت تومور را تسریع کند.
آنان همچنین در موشهای آزمایشگاهی که با رژیم غذایی مملو از اسید لینولئیک تغذیه شدند، شاهد رشد تومورهای بسیار بزرگتری بودند. نگرانکنندهتر اینکه، سطوح بالای پروتئین FABP۵ و اسید لینولئیک در نمونه خون زنان مبتلا به سرطان سهگانه منفی پستان دیده شد که ارتباط بیولوژیکی را محتملتر میکند.
باید نگران باشیم؟
نتایج این پژوهش نشان میدهد که اسید لینولئیک ممکن است رشد برخی سرطانها را تشویق کند اما به دقت ادعا نمیکند که این روغنها موجب سرطان پستان میشوند. عوامل دیگر مانند ژنتیک، رژیم غذایی کلی فرد و محیط زیست همگی به همان اندازه نقش مهمی در این زمینه ایفا میکنند.
در واقع، نتایج فراتحلیلی در سال ۲۰۲۳ به بررسی ۱۴ تحقیق و دادههای بیش از ۳۵۰ هزار زن پرداخت و دریافت که مصرف اسید لینولئیک تاثیر قابلتوجهی بر خطر ابتلا به سرطان پستان در جمعیت عمومی ندارد. نتایج تحقیق دیگری حتی اشاره کرد، اسید لینولئیک ممکن است در برابر سرطان پستان محافظت ایجاد کند که نشان میدهد چرا خواندن دقیق نتایج کار هوشمندانهای است.
سازمانهایی مانند بنیاد جهانی تحقیقات سرطان تاکید کرد که مصرف متعادل روغنهای گیاهی خطرناک نیست بلکه چاقی و نه چربیهای خاص عامل اصلی خطر رژیم غذایی برای سرطان محسوب میشود.
رژیم غذایی، سرطان، و پیری سالم
تحقیق ۳۰ ساله دانشگاه هاروارد اطلاعات سلامت بیش از ۱۰۰ هزار نفر را دنبال کرد و نتایج آن نشان داد که رژیم غذایی سرشار از میوهها، سبزیجات، غلات کامل، مغزها و لبنیات کمچرب با پیری سالم مرتبط هستند. اما واقعیت تلخ این است که کمتر از ۱۰ درصد شرکتکنندگان واقعا به آنچه پژوهشگران «پیری سالم» نامیدند، رسیدن به سن ۷۰ سالگی بدون ۱۱ بیماری مزمن عمده و با حفظ عملکردهای شناختی، جسمی و روانی رسیدند. بنابراین، در حالی که یک ماجرای کوچک درباره روغن تیتر خبرها را میگیرد اما این الگوی کلی رژیم غذایی شماست که در بلندمدت بیشترین اهمیت را دارد.
این ارتباط جدید بین اسید لینولئیک و سرطان سهگانه منفی پستان، گامی واقعی به جلو در درک این موضوع است که چگونه انتخابهای غذایی ما میتواند بر توسعه سرطان تاثیر بگذارد اما این موضوع بر ضرورت رویکردی دقیق و متعادل به تغذیه تاکید میکند.
رژیمهای غذایی غربی امروزی امگا-۶ (مانند اسید لینولئیک) بیشتر و امگا-۳ کمتری دارند و این عدم تعادل میتواند التهاب مزمن را تقویت کند که مشخص شده در بسیاری از بیماریها ازجمله سرطان نقش دارد.
تعادل و تنوع همچنان از ارکان اصلی تغذیه سالم هستند. رژیم غذایی متعادل که سرشار از غذاهای کامل و کمچرب و کمفرآوریشده باشد همچنان بهترین گزینه برای کاهش خطر سرطان و حفظ سلامتی در گذر زمان است.
نتایج پژوهش کنونی در نشریه Science منتشر شده است.
منبع:سلامت نیوز
