اگرچه کنترل بیماری دیابت تا حد زیادی به تغذیه و سبک زندگی افراد بستگی دارد و میوه های شیرین و سرشار از کربوهیدرات همچون آناناس می توانند روی سطح قند خون تاثیر منفی بگذارند اما آیا دیابتی ها باید برای کل زندگی خود از خوردن چنین میوه خوشمزه ای محروم باشند؟
فواید آناناس برای دیابت
آناناس از میوه های پر خاصیت و سرشار از فیبر و ویتامین و فاقد چربی می باشد که مصرف مقادیر متوسط آن برای سلامتی همه افراد از جمله بیماران مبتلا به دیابت مفید است.
همان طور که می دانید مصرف فیبر برای افراد دیابتی بسیار مهم است و به کاهش قند خون، کاهش کلسترول و تنظیم حرکات روده کمک می کند.
یک برش نازک آناناس حاوی 26.8 میلی گرم ویتامین C می باشد، گفته شده زنان بزرگسال به 75 میلی گرم و مردان بزرگسال به 90 میلی گرم ویتامین C در روز نیاز دارند. این ویتامین از آنتی اکسیدان های قوی است و در کنار مزایای فراوانش به تقویت سیستم ایمنی بدن افراد دیابتی نیز کمک می کند.
آناناس همچنین حاوی کلسیم، منیزیم، فسفر، پتاسیم، ویتامین A، فولات و آنتی اکسیدان های مختلف است که خطر ابتلا به بیماری ها را کاهش داده و به تقویت سلامت عمومی بدن کمک می کنند.
با این حال این میوه مقادیر زیادی کربوهیدرات و قند طبیعی نیز دارد که به خصوص افراد دیابتی باید به آن توجه ویژه داشته باشند.
به طور کلی آناناس بیشتر از آن که به عنوان میوه ای مفید برای افراد دیابتی شناخته شده باشد در لیست میوه هایی دسته بندی شده که کمی زیاده روی در مصرف آن می تواند برای سلامت افراد مبتلا به دیابت مضر باشد. به همین دلیل بیشتر از آن که بخواهیم درباره فواید آن صحبت کنیم قصد داریم به سوال زیر پاسخ دهیم:
آیا افراد دیابتی می توانند آناناس مصرف کنند؟
اگر دیابت دارید می توانید از هر نوع ماده غذای سالم و مغذی از جمله آناناس و سایر میوه ها مصرف کنید اما نوع این مواد غذایی به سایر غذاهایی که می خورید، سبک زندگی و نوع دیابت نیز بستگی دارد.
به طور کلی پزشکان به افراد دیابتی توصیه می کنند:
- برنامه غذایی سالم و متعادل داشته باشند
- به آن چه می خورند به خصوص کربوهیدرات توجه داشته باشند
- یک برنامه ورزشی متناسب با مصرف کربوهیدرات و داروهای مصرفی خود در پیش بگیرند
انجمن دیابت آمریکا نیز توصیه کرده افراد دیابتی نباید از مصرف انواع مواد غذایی تازه از جمله میوه ها غافل شوند. با این وجود از آن جا که میوه هایی همچون آناناس حاوی مقادیر زیادی کربوهیدرات و قندهای طبیعی هستند باید به این مورد توجه کافی شود، اما چگونه؟
سه روش برای متعادل کردن رژیم غذایی دیابت نوع 2 وجود دارد که عبارتند از:
- شمارش کربوهیدرات ها
- الگوی بشقاب
- شاخص گلیسمی
آناناس و کربوهیدرات
کربوهیدرات ها از مواد مسئول در افزایش سطح قند خون هستند و در رژیم های غذایی مخصوص دیابت به کنترل و شمارش آن ها توجه زیادی می شود.
گفته شده مصرف 45 تا 60 گرم کربوهیدرات در هر وعده غذایی و 15 تا 20 گرم در هر میان وعده برای اکثر افراد مناسب است اگرچه این مقدار به مواردی همچون داروهای مصرفی و میزان فعالیت های ورزشی روزانه نیز بستگی دارد.
برای متعادل سازی کربوهیدرات مصرفی، می توانید مواد غذایی دلخواه خود را میل کنید با این شرط که تعداد کل کربوهیدرات های هر وعده از خط قرمز عبور نکند.
اگر بخواهید میوه پر کربوهیدراتی همچون آناناس را به وعده غذایی خود اضافه کنید ممکن است لازم باشد موادی همچون سیب زمینی یا نان را حذف کنید تا تعداد کربوهیدرات دریافتی بدن در سطح سالم بماند.
مقدار کربوهیدرات موجود در مقادیر مختلف آناناس به صورت زیر است:
- یک تکه نازک 56.5 گرمی: 7.4 گرم کربوهیدرات (5.5 گرم قند طبیعی)
- یک تکه ضخیم 85 گرمی: 11 گرم کربوهیدرات (8.3 گرم قند طبیعی)
- نصف فنجان (113.5 گرم): 15 گرم کربوهیدرات
- یک فنجان کنسرو تکه های آناناس بدون آب (170 گرم): 28 گرم کربوهیدرات
لازم به ذکر است یک فنجان تکه های آناناس تازه حاوی حدود 16.4 گرم قند طبیعی می باشد، این مسئله بسیار مهم است زیرا بدن قند را نسبت به کربوهیدرات های نشاسته ای زودتر هضم کرده و باعث نوسانات بیشتر قند خون می شود.
فراموش نکنید تکه های آناناس در شربت غلیظ حاوی کربوهیدات بسیاری بیشتری می باشد.
برای اطلاع از مقدار کربوهیدرات موجود در یک محصول خاص توصیه می شود همیشه قبل از خرید به برچسب آن دقت کنید.
در مورد آب آناناس نیز باید توجه داشته باشید از آن جا که آب میوه گیری باعث از بین رفتن فیبر موجود در میوه می شود قند آب میوه نسبت به قند موجود در میوه کامل با سرعت بیشتری وارد جریان خون خواهد شد.
گفته شده 28 میلی لیتر آب آناناس طبیعی حدود 13 گرم کربوهیدرات دارد، بنابراین نوشیدن یک لیوان بزرگ آب آناناس طبیعی نیز می تواند سطح قند خون را به شدت بالا ببرد.
آناناس و الگوی بشقاب
برخی افراد برای متعادل ساختن رژیم غذایی خود سعی می کنند از ایجاد تعادل بین انواع مواد غذایی موجود در بشقاب استفاده کنند.
فرض کنید یک بشقاب 23 سانتی متری دارید، در این صورت بهتر است نیمی از آن را با سبزیجات بدون نشاسته مانند کلم بروکلی، سالاد یا هویج، یک چهارم آن را با پروتئین بدون چربی مانند مرغ، توفو یا تخم مرغ و یک چهارم دیگر آن را با غلات یا غذاهای نشاسته ای مانند غلات کامل، ماکارونی یا سیب زمینی پر کنید.
همچنین توصیه می شود به همراه این بشقاب مواد غذایی، یک قطعه میوه متوسط یا یک فنجان میوه و لبنیات کم چرب میل کنید.
شاخص گلیسمی آناناس
شاخص گلیسمی به شما کمک می کند تا بفهمید مصرف آناناس برای شما مناسب است یا خیر، فارغ از این که از کدام روش بالا استفاده کنید.
شاخص گلیسمی معیاری است که سرعت افزایش قند خون هنگام مصرف کربوهیدرات ها را نشان می دهد و عواملی مانند محتوای شکر، نشاسته، فیبر، مقدار و نوع پردازش، رسیده بودن میوه، روش پختن و غیره در مقدار آن موثر است.
هر چه شاخص گلیسمی یک ماده غذایی بالاتر باشد خوردن آن با سرعت بیشتری قند خون را افزایش می دهد.
در صورتی که بخواهید از مواد غذایی سالم با شاخص گلیسمی بالا استفاده کنید لازم است شاخص گلیسمی کل را با خوراکی های کم گلیسمی متعادل سازید.
شاخص گلیسمی آناناس بسته به محل رشد آن معمولا بین 51 تا 73 است که متوسط رو به بالا می باشد. با این حال این مقدار ممکن است تغییر کند، مثلا مشخص شده شاخص گلیسمی آناناس مالزی حدود 82 است.
ناگفته نماند میوه آناناس شاخص گلیسمی کمتر از آب میوه و میوه رسیده آن شاخص گلیسمی بیشتر از میوه نارس دارد.
عوارض جانبی آناناس برای دیابت
همان طور که قبلا گفتیم آناناس سرشار از کربوهیدرات و قندهای طبیعی است و از شاخص گلیسمی نسبتا بالایی برخوردار است، به همین دلیل مصرف آن بدون توجه به کربوهیدرات دریافتی روزانه، می تواند باعث افزایش شدید قند خون شود.
افرادی که از داروهایی همچون آسپرین و داروهای ضد انعقاد خون استفاده می کنند بهتر است از مصرف این میوه اجتناب کنند.
نحوه مصرف آناناس برای دیابتی ها
اگر به دیابت مبتلا هستید می توانید از آناناس در مقادیر متوسط و به عنوان بخشی از یک رژیم غذایی سالم و متعادل بهره ببرید، اگرچه شاخص گلیسمی این میوه بالا است اما هنوز هم روش های زیادی برای لذت بردن از طعم بی نظیر آن وجود دارد.
- آناناس حتی اگر به مقدار بسیار کم مصرف شود شیرینی بیشتری نسبت به میوه هایی همچون سیب یا گریپ فروت دارد و اشتیاق خوردن مواد غذایی شیرین در افراد مبتلا به دیابت را ارضا می کند.
- اگر عاشق آناناس هستید می توانید یک تکه از این میوه را به همراه مواد غذایی پروتئینی مانند پنیر کاتیج کم چرب یا ماست یونانی میل کنید.
- اگر از آناناس به عنوان بخشی از وعده غذایی خود استفاده می کنید قبل از خوردن این میوه ابتدا مقداری مواد پروتئینی میل کنید، به نظر می رسد این کار به کاهش سرعت افزایش قند خون کمک می کند.
- تا حد امکان سراغ آناناس تازه یا کنسروهای بدون قند و سایر افزودنی ها بروید و از کمپوت یا آناناس شیرین شده اجتناب کنید.
- فراموش نکنید حتی اندکی آناناس خشک یا آب آناناس دارای مقدار زیادی قند است.
- پس از افزودن این میوه به رژیم غذایی خود حتما تا مدتی به تغییرات قند خون خود توجه داشته باشید.
سرویس خبری : علمی-تغذیه و سلامت
