قاسم فدوی، رئیس سازمان استاندارد تهران در نشست خبری امروز خود، با اشاره به برخی ادعاها درباره افزودن آب به شیرهای کارخانه‌ای اظهار کرد: اصلاً چنین چیزی امکان ندارد و بخشی از این ادعاها ناشی از مقایسه شیر صنعتی با شیر سنتی است.
وی افزود: در شیر سنتی که هموژنیزه نشده، قطر ذرات چربی بزرگ است و اگر شیر مستقیماً از دامداری خریداری و در منزل نگهداری شود، چربی به سطح آن می‌آید؛ زیرا ذرات چربی بزرگ‌تر هستند و از شیر جدا می‌شوند.
فدوی ادامه داد: در کارخانه فرآیندی به نام «هموژنیزاسیون» انجام می‌شود که طی آن ذرات چربی شکسته شده و چربی در شیر پایدار می‌شود. این فرآیند می‌تواند موجب تغییر طعم و احساس دهانی شیر شود، چراکه ذرات چربی درشت‌تر نوع تحریک زبانی متفاوتی برای مصرف‌کننده ایجاد می‌کنند و ممکن است برخی افراد به اشتباه تصور کنند که به شیر آب اضافه شده است، در حالی که چنین چیزی صحت ندارد.
رئیس سازمان استاندارد تهران با اشاره به شایعات قدیمی درباره افزودن وایتکس به شیر گفت: چند سال به‌طور مداوم مطرح می‌شد که در صنعت شیر وایتکس اضافه می‌شود، اما همان زمان که این ادعا مطرح شد، در پژوهشگاه استاندارد بررسی و پژوهش لازم انجام شد و هیچ موردی مشاهده نشد و کذب بودن این ادعا از همان ابتدا اثبات شد.
وی با انتقاد از برخی اظهارنظرهای غیرکارشناسی درباره تولید شیر صنعتی گفت: بعضی افراد که مطالعاتی در حوزه طب سنتی یا حوزه‌های مشابه داشته‌اند، در فضای رسمی یا فضای مجازی درباره تولید شیر اظهارنظر می‌کنند، بدون اینکه اطلاعاتی از حجم و وسعت صنعت شیر و تعداد دامداری‌های صنعتی کشور داشته باشند.
فدوی اضافه کرد: حتی برخی تصور می‌کنند با توجه به حجم شیر موجود در بازار، تعداد دام‌ها برای تولید این میزان شیر کافی نیست، در حالی که چنین برداشتی ناشی از ناآگاهی نسبت به ظرفیت صنعت دامداری و تولید شیر کشور است.
وی با اشاره به برخی کلیپ‌های منتشرشده در فضای مجازی درباره تولید مصنوعی شیر گفت: شیر ساختار بسیار پیچیده‌ای دارد و قابل تقلید نیست و نمی‌توان شیر را به شکل مجازی یا مصنوعی با ترکیب کردن چند ماده ساده تولید کرد.
شیر خشک صنعتی همان شیر است
رئیس سازمان استاندارد تهران درباره برداشت‌های اشتباه درباره شیر خشک صنعتی نیز توضیح داد: گاهی وقتی نام «شیر خشک صنعتی» مطرح می‌شود، برخی تصور می‌کنند این محصول با روش‌های شیمیایی تهیه شده است، در حالی که شیر خشک صنعتی همان شیر است.
فدوی گفت: زمانی که شیر مازاد در صنعت وجود دارد، این شیر وارد دستگاه‌های مخصوص می‌شود و با گرفتن آب آن، به شیر خشک تبدیل می‌شود. در صورت نیاز نیز می‌توان با اضافه کردن آب، دوباره آن را به شیر تبدیل کرد و در محصولات مختلف مورد استفاده قرار داد.
وی افزود: شیر خشک در صنایع مختلف کاربرد دارد و به‌عنوان نمونه در تولید ماست استفاده می‌شود تا از آب‌اندازی ماست در فرآیند تولید و توزیع جلوگیری کند.
نظارت در صنعت لبنیات بسیار بیشتر از بخش سنتی است
رئیس سازمان استاندارد تهران با تأکید بر تفاوت سطح نظارت در بخش صنعتی و سنتی اظهار کرد: نظارت در بخش صنعت بسیار بیشتر از بخش سنتی است. در یک کارخانه چندین آزمایشگاه و نیروی متخصص مشغول فعالیت هستند و علاوه بر آن، وزارت بهداشت و سازمان ملی استاندارد نیز بر تولید و عرضه محصولات نظارت دارند.
وی ادامه داد: محصولات هم در بازار و هم در کارخانه کنترل می‌شوند، اما در واحدهای لبنیاتی سنتی به دلیل گستردگی و ساختار فعالیت، چنین سطحی از نظارت وجود ندارد.
فدوی با اشاره به یک پروژه نظارتی در استان تهران گفت: سال گذشته پروژه‌ای را با هدف بررسی میزان استفاده از چربی گیاهی در محصولات لبنی سنتی تعریف کردیم و نتایج قابل توجه بود.
وی افزود: در این بررسی مشخص شد ۶۶ درصد کره، ۴۷ درصد خامه، ۲۹.۵ درصد پنیر و ۱۲ درصد ماست پرچرب موجود در واحدهای سنتی دارای چربی گیاهی بوده‌اند؛ یعنی روغن گیاهی به این محصولات اضافه شده بود.
رئیس سازمان استاندارد تهران تأکید کرد: در صنعت چنین چیزی نداریم و باید نظارت بر بخش سنتی نیز افزایش پیدا کند.
حساسیت نسبت به محصولات صنعتی باید اصلاح شود
فدوی با بیان اینکه نباید هر محصول صنعتی را ناسالم تلقی کرد، گفت: هر چیزی جای خودش خوب است و ما نمی‌گوییم محصولات سنتی نباید مصرف شوند، اما نظارت باید در این بخش بیشتر شود.
وی افزود: حساسیتی که به‌اشتباه در میان مردم ایجاد شده که هرگاه نام «صنعت» می‌آید، تصور کنند محصول ناسالم است، باید اصلاح شود. در صنعت اتفاقاً محصولات می‌توانند بهتر، متنوع‌تر و سالم‌تر باشند.
رئیس سازمان استاندارد تهران توضیح داد: نخستین مرحله پس از دریافت شیر سالم، سالم‌سازی آن است؛ یعنی شیر بلافاصله تحت یک فرآیند دمایی ملایم قرار می‌گیرد و سپس در شرایط سرد ذخیره می‌شود. این فرآیند در محصولات سنتی به این شکل انجام نمی‌شود.
وی ابراز امیدواری کرد بخش سنتی نیز با توسعه فرآیندهای تولید و افزایش نظارت دستگاه‌های مسئول، بتواند محصولات باکیفیت‌تری تولید کند.
منبع:باشگاه خبرنگاران جوان
