به نظر میآید عنصری شکبرانگیز در رژیم غذایی مدیترانهای وجود دارد: روغن زیتون.
روغن زیتون که به طلای مایع معروف است یکی از ارکان اصلی رژیم غذایی مدیترانهای است. این رژیم غذایی هفت سال پیدرپی در رتبه اول بهترین رژیمهای غذایی جهان جای گرفته است.
محققان مواد غذایی از دیرباز به فواید بیشمار روغن زیتون برای سلامت اشاره کردهاند، زیرا این روغن سرشار از چربیهای مفید و مواد مغذی است.
اما اکنون متخصصان هشدار میدهند که احتمال دارد تبلیغات درباره این چاشنی غذایی باعث شود که برخیها فواید روغن زیتون برای کاهش وزن را بیش از حد بزرگ کنند. در نتیجه، تلاشهای افرادی که از رژیم غذایی خاصی پیروی میکنند در اثر مصرف زیاد روغن زیتون بیثمر میماند و آنها اضافهوزن پیدا میکنند.
یکی از مراجعهکنندگان به دکتر میشل روتنستاین، متخصص تغذیه در نیویورک، میگوید هر روز یک فنجان پر روغن زیتون میخورد، زیرا به نظر او روغن زیتون «بیهمتا و بسیار سالم» است. اما روتنستاین میگوید که این رژیم غذایی اثر منفی نیز دارد.
روتنستاین میگوید: «این رژیم افراطی نهتنها مانع کاهش وزن این مراجعهکننده شد، بلکه روی میزان کلسترول خون او نیز اثر منفی گذاشت. این حجم از روغن زیتون میتواند حاوی چربی اشباعشده زیادی باشد که با مزیتهای گفتهشده درباره این ماده غذایی در تضاد قرار میگیرد.»
با همه اینها، اتفاقنظر بر این است که روغن زیتون برای سلامت بدن نسبتا خوب است، بهویژه اگر در پختوپز استفاده شود.
کتلین لوپز، متخصص تغذیه، میگوید: «اگر از منظر خطر-یا-فایده و هزینه به موضوع بنگریم، مصرف روغن زیتون فرابکر (extra virgin) بسیار کمخطر و کمهزینه است و با توجه به تاثیر مثبتش بر نشانههای خطر (بیماریهای قلبی) و التهاب، به احتمال زیاد برای اغلب مردم مفید است.»
یک پژوهش نشان داده است که افزودن روغن زیتون بیشتر به رژیم غذایی ممکن است خطر مرگ در اثر زوال عقل را کاهش دهد.
به گفته آن جولی تسیر، متخصص تغذیه، طبق پژوهشها، مصرف روغنهای گیاهی مانند روغن زیتون توصیه میشود، زیرا این روغنها نهتنها برای سلامت قلب مفیدند، بلکه به سلامت مغز نیز کمک میکنند.
با توجه به پژوهشهای صورتگرفته، استفاده منظم از روغن زیتون در رژیم غذایی- بهجای مصرف چربیهای حیوانی یا فراوریشده- بهطور کلی رژیم غذایی سالمتری است.
تسیر میگوید: «برخی ترکیبهای آنتیاکسیدانی در روغن زیتون میتوانند از سد خونی مغز عبور کنند و بالقوه روی مغز اثر مستقیم بگذارند. این امکان هم هست که روغن زیتون، با توجه به مزیتی که برای سلامت قلب و عروق دارد، تاثیر غیرمستقیم بر سلامت مغز داشته باشد.»
برخی از یافتههای پژوهشی دیگر نیز حاکی از آن است که خوردن نصف قاشق غذاخوری روغن زیتون میتواند خطر مرگ ناشی از سرطان و خطر ابتلا به بیماری زوال عصبی و بیماریهای تنفسی را کاهش دهد.
بخش زیادی از نگرانی متخصصان تغذیه ناشی از تبلیغات گسترده افراد مشهوری مانند بیانسه، کورتنی کارداشیان، جنیفر لوپز، و دیگر چهرههای مشهور و بانفوذ در شبکههای اجتماعی در مورد مصرف روغن زیتون است. برخی از این افراد این روغن سرشار از چربیهای غیراشباعشده را روی بستنی یا داخل قهوه میریزند یا یک قاشق غذاخوری پر از آن میخورند.
شرکت زنجیرهای استارباکس نیز امسال عرضه نوشیدنیهای «اولئاتو» حاوی روغن زیتون (نوشیدنیهای دمکرده با روغن زیتون فرابکر پارتانا) را آغاز کرده است.
