نان به‌عنوان یکی از اساسی‌ترین اقلام سبد مصرفی خانوار، جایگاه ویژه‌ای در تأمین امنیت غذایی شهروندان دارد و در این میان، نان صمون به‌عنوان یک نان سنتی محبوب، به‌ویژه در میان کودکان و دانش‌آموزان برای تغذیه مدارس، از تقاضای بالایی در شهر ایلام برخوردار است.
عملکرد برخی واحدهای پخت این نوع نان در سطح استان با گلایه‌های جدی شهروندان مواجه شده است؛ وضعیتی که با چالش‌هایی نظیر ساعات کاری نامنظم، تعطیلی‌های بی‌رویه در طول روز، پاسخگو نبودن متصدیان و کمبود سهمیه آرد یارانه‌ای گره خورده است.
بررسی‌های میدانی در سطح شهر نشان می‌دهد که بسیاری از صمون‌پزی‌ها فاقد تابلوهای زمان‌بندی شفاف برای آغاز و پایان پخت هستند و چرخه فعالیت آن‌ها عموماً بر اساس تصمیمات شخصی و سلیقه‌ای متصدیان مدیریت می‌شود. این بی‌نظمی، علاوه بر سرگردانی شهروندان در مراجعه به واحدهای صنفی، شائبه‌هایی را در زمینه انحراف از هدف‌گذاری توزیع آرد یارانه‌ای و تضییع حقوق عامه ایجاد کرده است؛ به‌گونه‌ای که بخش قابل‌توجهی از ظرفیت پخت روزانه پیش از عرضه عمومی، پیش‌فروش شده و به سفارش‌های عمده اغذیه‌فروشی‌ها و فست‌فودها اختصاص می‌یابد.
علیرضا میرزایی از شهروندان ایلامی در گفت‌وگو با ایسنا با ابراز نارضایتی از این وضعیت اظهار کرد: برای تهیه چند عدد نان صمون بارها در ساعات مختلف روز مراجعه کرده‌ایم اما متأسفانه هیچ ساعت کاری مشخص، برنامه منظمی برای بازگشایی و فعالیت این واحدها وجود ندارد.
وی خاطرنشان کرد: صبح‌ها نزدیک ساعت ۷ صبح شروع به فعالیت می‌کنند به ۸ نرسیده صمون تمام می شود، پاسخگو هم نیستند.
مریم محمدی دیگر شهروند ایلامی در صف صمون با گلایه از اولویت‌دهی به سفارش‌های عمده اغذیه‌فروشی‌ها به ایسنا گفت: نان صمون به یکی از نان‌های محبوب فرزندان و به‌ویژه دانش‌آموزان تغذیه مدرسه تبدیل شده است، اما با وجود علاقه بچه‌ها هیچ‌وقت نمی‌توانیم روی ساعت کار این نانوایی‌ها حساب باز کنیم. بارها پیش آمده که برای خرید نان مراجعه کرده‌ایم و با درهای بسته روبه‌رو شده‌ایم، یا دیده‌ایم که نانوا درِ مغازه را نیمه‌باز گذاشته و از پخت خبری نیست.
وی بیان کرد: این واحد پخت صمون به محل تردد فلافل فروشان و ساندویچی ها تبدیل شده، ولی به مردمی که پشت در ایستاده‌اند با بی‌اعتنایی می‌گوید نان نداریم و فروخته شده است.
حسین خانی از دیگر شهروندان ایلامی نیز به ایسنا اظهار کرد: سهمیه و امکاناتی که در اختیار این واحدها قرار می‌گیرد برای تأمین نان و خدمت‌رسانی به عموم مردم است، نه اینکه به کارگاه اختصاصی و پشتیبانی ساندویچی‌ها تبدیل شوند. تعطیلی‌های مکرر در طول روز، عدم نظارت جدی بازرسان، بی‌نظمی در شیفت‌های کاری و پاسخگو نبودن متصدیان باعث نارضایتی مردم شده و ضرورت دارد دستگاه‌های نظارتی و فرمانداری ایلام به این وضعیت رسیدگی کرده و آن‌ها را ملزم به درج ساعت کاری مشخص و رعایت سهمیه عامه کنند.
محسن شیبانی کارشناس ارشد اقتصاد در گفت‌وگو با ایسنا در این خصوص اظهار کرد: از منظر اقتصاد شهری و حقوق مصرف‌کنندگان، واحدهای صنفی عرضه‌کننده اقلام یارانه‌ای و استراتژیک، موظف به رعایت اصول عرضه و تقاضا، پاسخگویی شفاف به شهروندان و پایبندی دقیق به ساعات مصوب کار هستند.
وی خاطرنشان کرد: تخصیص آرد با نرخ یارانه‌ای صرفاً با هدف تأمین پایدار سفره عموم شهروندان انجام می‌شود و هرگونه انحراف از این زنجیره توزیع به سمت مصارف تجاری و عمده‌فروشی فست‌فودها، علاوه بر بر هم زدن تعادل بازار، مصداق بارز تضییع حقوق عمومی است.
شیبانی تصریح کرد: با توجه به مطالبات به‌حق شهروندان ایلامی، استمرار این روند، ضرورت ورود جدی و مستمر کارگروه آرد و نان استان، بازرسان سازمان صنعت، معدن و تجارت، اتاق اصناف و اداره‌کل تعزیرات حکومتی را دوچندان می‌کند.
این کارشناس ارشد اقتصاد گفت: ساماندهی ساعت کاری واحدهای صمون‌پزی، نصب تابلوهای زمان‌بندی شفاف در سردر واحدها، نظارت مستمر بر روند توزیع و پخت و برخورد قاطع قانونی با تخلفات صنفی و انحراف از سهمیه، از جمله راهکارهای اساسی برای بازگرداندن نظم به این حوزه، رفع سرگردانی مردم و صیانت از حقوق شهروندان ایلامی به شمار می‌رود.
وی افزود: تعطیل کردن کار به‌بهانه اینکه این واحدها آزادپز هستند، پذیرفتنی نیست چرا که واحدهای آزادپز نیز از یارانه استفاده می‌کنند و به تازگی اسم آن‌ها از آزادپز به واحدهای تولید نان و صمون نیمه‌یارانه‌ای تغییر کرده و باید پاسخگوی عملکرد ضعیف خود باشند.
منبع:ایسنا
