منابع آبی فراوان ، حاصلخیز بودن خاک، نبود آفات و بیماری و شرایط اقلیمی مناسب، از جمله مزیتهای کشاورزی گلستان در دهه های قبل و پیش از پیروزی انقلاب بود که به دلیل مدیریت نادرست و نبود برنامه مشخص برای افزایش بهرهوری، میزان تولید محصولات زراعی این منطقه از حد محدود و مشخصی فراتر نرفت.
شرایط به گونه ای برای کشاورزان گرگان و دشت سخت شده بود که بهرهوران اغلب در تامین حداقلهای زندگی روزانه در تنگنا قرار داشتند و تنها عایدی آن ها از کشاورزی، بدهکاری سنگین بود .
حداقل امکانات موجود در بخش کشاورزی گلستان پیش از انقلاب منحصر به چند ناحیه محدود در محدوده انبارالوم و شرق استان بود و بهترین اراضی حاصلخیز منطقه در اختیار سرسپردهها و عمال رژیم پهلوی قرار داشت که برای چپاول بیشتر و کسب درآمدهای هنگفت حتی ۲ فرودگاه هم برای استفاده از هواپیماهای سمپاش در استان احداث کرده بودند.
پس از پیروزی انقلاب و با روی کار آمدن مدیران انقلابی، تلاش گسترده برای احیای کشاورزی سرزمین هیرکان در دستور کار قرار گرفت.
ارتقای دانش بهره برداران، عبور از شیوه سنتی کشت و صنعتی کردن کشاورزی ، توسعه کشت گلخانه ای ، توسعه نیازهای زیرساختی و ترویج توسعه کشت گیاهان دارویی، ایجاد شهرک صنایع تبدیلی، زهکشی اراضی، نوسازی تجهیزات و مکانیزاسیون و توسعه گردشگری کشاورزی طی ۴۳ سال اخیر سبب شد دهقانان گلستانی شهد شیرین انقلاب را بیشتر از اقشار دیگر تجربه کنند.
گلستان که قبل از پیروزی انقلاب فقط به تولید پنبه شهرت داشت و بسیاری از اراضی حاصلخیز این منطقه نقشی در امنیت غذایی کشور ایفا نمیکرد، پس از انقلاب در تولیدات زراعی، باغی و دامی به عنوان یکی از قطب های مهم کشور تبدیل شد.
شرایط به گونه تغییر یافت که استان تک محصولی گلستان با ۵۶۰ هزار هکتار اراضی زراعی و ۴۰ هزار هکتار اراضی باغی، چهار میلیون واحد دامی، ۸۶۰ هزار هکتار مرتع، ۴۵۲ هزار هکتار جنگل و دسترسی به ۱۱۰ کیلومتر ساحل دریای خزر، سالانه حدود ۵.۵ میلیون تن انواع محصول و تولیدات زراعی، باغی و دامی را توسط افزون بر ۲۲۰ هزار بهرهبردار به ارزش تقریبی ۳۰۰ هزار میلیارد ریال تولید و روانه بازار مصرف داخلی و خارجی میکند.
رییس سازمان جهادکشاورزی گلستان گفت : از مجموع پنج میلیون و ۴۰۰ هزار تن محصول کشاورزی استان ، چهار میلیون و ۱۰۰ هزار تن محصولات زراعی، حدود ۷۰۰ هزار تن تولیدات دامی، ۳۴۰ هزار تن محصولات باغی، ۲۴۰ هزار تن تولیدات جنگل و مرتع و بقیه در حوزه صید و پرورش انواع ماهیان و آبزی پروری است.
مختار مهاجر بیان کرد: این استان شمالی اکنون در تولید ۱۶ نوع محصول راهبردی سویا، خاویار، دانه روغنی کلزا، گندم، چغندرقند، گوشت مرغ، جو، آفتابگردان، پنبه، توتون، پیلهتر ابریشم، برنج، هلو، آلو، خرمالو و زیتون رتبههای اول تا پنجم کشور را در اختیار دارد.
به اعتقاد کارشناسان بخش کشاورزی میتوان با آموزشهای ترویجی، بهرهگیری از روشهای نوین علمی، توسعه کشتهای گلخانهای و زهکشی اراضی کم بازده مناطق شمال گلستان بر موفقیتها و حجم تولیدات فعلی آن افزود.
به گفته مهاجر هم اکنون گلستان در تولید دانههای روغنی کلزا، سویا و آفتابگردان، هلو، توتون و گوشت مرغ رتبه اول، گندم، چغندرقند و خرمالو مقام دوم، شلتوک (برنج) پیلهتر ابریشم، میگو و پنبه رتبه سوم، ماهیان پرورشی و خاویاری رتبه چهارم و جو و زیتون رتبه پنجم کشوری را دارد.
به اعتقاد وی شرایط اقلیمی گلستان و تعداد روزهای آفتابی آن که در مناطق شرقی استان به ۳۰۰ روز در سال میرسد، در کنار اراضی وسیع زراعی و بهرهمندی از منابع آبی تا حدی قابل قبول، شرایط مساعدی برای توسعه کشتهای گلخانهای در این استان شمالی فراهم کرده است.
همچنین به گفته وی احداث و راهاندازی ۳۷۰ هکتار گلخانه در دستور کار جهاد کشاورزی گلستان قرار دارد که تاکنون عملیات ساخت ۲۵۰ هکتار آن شروع شده و بخش زیادی از این مساحت آماده بهرهبرداری است.
نماینده حوزه انتخابیه غرب گلستان در مجلس شورای اسلامی نیز گفت: قیاس خدمات حکومت به کشاورزان در دوره شاهنشاهی و جمهوری اسلامی ایران غیرممکن است و کشاورزی و زراعت پس از انقلاب معنا و مفهوم خود را تجربه کرد.
عبدالجلال ایری افزود : اگر برای قیاس خدمات ارایه شده به کشاورزان فقط به موضوع زهکشی اراضی شور شمال استان اشاره کنیم گویای همه چیز و پیشرفت فراوانی است.
وی گفت : قبل از انقلاب در پهنه سرزمینی گرگان و دشت فقط سه هزار هکتار زهکشی انجام شده بود که آنهم در اختیار درباریان قرار داشت اما فقط در سالهای اخیر ۱۱۰ هزار هکتار زهکشی در گلستان به پایان رسیده و ۵۰ هزار هکتار دیگر هم در آستانه بهره برداری است .
ایری گفت : ساکنان شمال گلستان حرفه ای بجز کشاورزی ندارند که با اجرای زهکشی در اراضی زراعی این منطقه بهره وری و تولید محصول گندم و جو در این مناطق بیش از ۲ برابر افزایش یافته و زمین هایی که سال ها بایر بودند دوباره به زیر کشت رفت.
وی گفت : یکی از نیازهای اساسی و زیرساختی گلستان دربخش کشاورزی ضرورت توسعه صنایع تبدیلی آن است که دولت سیزدهم برنامه های خوبی در دست اجرا دارد.
ایری افزود: توقف خام فروشی تولیدات کشاورزی گلستان نیازمند سرمایه گذاری در فرآوری و بسته بندی است که دستگاه های مرتبط از جمله سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان می توانند نقش مهمی در جذب سرمایهگذاران و ایجاد زیر ساخت های لازم این بخش ایفا کنند.
گلستان به دلیل شرایط اقلیمی و آب و هوایی که به تنهایی هفت اقلیم از ۱۳ اقلیم آب و هوایی جهان را در خود جای داده و خاک مستعد برای کشت و تولید حدود ۹۵ نوع محصول زراعی و باغی، در زمره مناطق و قطبهای مهم تامین امنیت غذایی پایدار کشور است.
به اعتقاد کارشناسان کشاورزی حجم ۵.۵ میلیون تنی تولیدات زراعی گلستان به راحتی قابلیت ۲ برابر شدن را دارد که با رفع برخی بروکراسی های اداری ،توسعه آموزش و زیر ساخت های کشاورزی و توسعه مراکز تحقیقاتی و بهبود دانش فنی و رعایت توصیه های کارشناسان این امر محقق خواهد شد
در گلستان که اقتصاد اصلی آن برپایه کشاورزی استوار است، ۴۷ درصد از جمعیت یک میلیون و ۹۰۰ هزار نفری آن در بیش از هزار روستا و آبادی، مستقر هستند
