سیب میوهای است با خواص بیشمار که طی دههها ادعای جالبی درباره معجزه آن برای سلامتی وجود دارد، در این مطلب صحت این موضوع را بررسی کردهایم. سیبها منبع خوبی از ویتامین C نیستند و همچنین نمیتوانند مانند پرتقال بهخوبی با سرماخوردگی مبارزه کنند. با این حال، سیب حاوی مواد فعال زیستی متعددی است که اثر بیولوژیکی (زیستی) بر بدن دارد. مواد شیمیایی مثل ویتامینها جزو مواد مغذی قرار نمیگیرند. از آن جا که سیب حاوی عناصر زیستی فعال و مفید برای سلامت بدن است، این میوه را ماده غذایی عملکردی و کاربردی یا فراسودمند در نظر میگیرند. در ادامه بیشتر با خواص این میوه آشنا میشویم:
غذای عملکردی یا کاربردی چیست؟
غذاهای کاربردی یا عملکردی تعریف خاصی دارند. غذاهای کاربردی، مانند ابرغذاها نیستند. ابرغذا واژهای است که بازاریابها برای تبلیغ مواد غذایی مانند کلم پیچ ، اسفناج و زغال اخته استفاده میکنند. برچسب «فوقالعاده» زدن روی غذا برای عموم جذاب است و البته فروش را افزایش میدهد، اما ابرغذاها به طور کلی به موادی گفته میشود که ارزش غذایی برتر و مواد مغذی فراوانی دارند که برای سلامت مفید است. برای مثال، ماهی سالمون و ماهی تن را غذای فوقالعاده یا ابرغذا در نظر میگیرند، زیرا چربی «امگا 3» موجود در آنها به حفظ سلامت قلب کمک شایانی میکند. در تبلیغات ابرغذاها ادعا میشود که خوردن آنها برای سلامت بدن بسیار مفید است، اما مشکل این جاست که اغلب این ادعاها، مانند معیارهای غذاهای کاربردی یا عملکردی، بر پایه تحقیق علمی نیست.
مواد فعال زیستی، دشمن بیماریها
کاروتنوئیدها یکی از همین نمونههای مواد فعال زیستیاند که به راحتی قابل تشخیص هستند. کاروتنوئیدگروهی از۸۵۰ رنگدانه اند
که عامل رنگهای زرد و نارنجی و قرمز در میوهها و سبزیجات هستند. کاروتنوئیدها در درجه اول بهعنوان آنتیاکسیدان عمل و در واقع به روند جلوگیری از آسیبدیدگی سلولهای بدن کمک میکنند و تندرستی را افزایش میدهند.
طبق پژوهشها، کاروتنوئیدهای موجود در غذاها و دیگر گروههای مواد فعال زیستی به پیشگیری از سرطانهای خاص و همچنین بهبود سلامت قلب کمک میکنند. باید توجه داشت که میوهها و سبزیجات غنی از کاروتنوئید به کاهش خطر بیماریهای قلبی- عروقی و برخی از سرطانها کمک میکنند، اما پروتئینهای موجود در مکملهای غذایی فواید کمتری دارند.
عناصر زیستی فعال در سیب
فیبرهای غذایی طبیعی سیب یکی از عناصر فعال زیستی در این میوه اند که باعث میشوند سیب غذایی کاربردی یا عملکردی محسوب شود. این فیبرها که پکتین نام دارند، به کاهش میزان قند و چربی جذب شده در بدن کمک میکنند و در نتیجه، باعث کاهش خطر ابتلا به دیابت و بیماریهای قلبی میشوند. علاوه بر این، سیب حاوی مقدار زیادی ماده شیمیایی طبیعی به نام پلیفنول است. این ماده نقشی حیاتی در ارتقای سلامت و کاهش بیماریهای مزمن دارد.
در غذاهای گیاهی گوناگون بیش از ۸ هزار پلیفنول شناسایی شده است. این ماده در پوست سیب یافت میشود. بنابراین، میوه کامل سیب در مقایسه با آبسیب خواص مفید بیشتری دارد. آنتوسیانینها زیرمجموعه دیگری از پلیفنولها هستند که به پوست سیب رنگ قرمز میدهند. رژیمهای غذایی غنی از آنتوسیانینها به بهبود سلامت قلب و همچنین درمان بیماری آلزایمر کمک میکنند.
سیب ما را از پزشک بینیاز میکند؟
حالا با توجه به موارد ذکر شده آیا مصرف روزانه یک سیب کمک میکند تا از مراجعه به پزشک اجتناب کنیم؟ یک گروه پژوهشی آمریکایی الگوی سیب خوردن و تعداد مراجعه به پزشک را در بیش از ۸ هزار بزرگسال بررسی و تحلیل کرده است. از این تعداد، حدود ۹ درصد روزانه یک سیب میخوردند. نتایج پژوهش نشان داد افرادی که روزانه یک سیب میخوردند از داروهای تجویزی کمتری استفاده میکردند، اما تعداد دفعات مراجعه به پزشک در بین دو گروه تقریبا یکسان بود. خوردن یک سیب در روز شاید لزوما داروهای تجویزی و دفعات مراجعه به پزشک را کاهش چشمگیری ندهد، اما قطعا گام مهمی در راه رسیدن به خوردن غذاهای سالمتر و سرشار از فیبر و البته «کاملتر» است.
