داود حقگو در این گفتوگو با اشاره به ضرورت تغییر الگوی کشت در شرایط کمآبی اظهار کرد: در بررسی وضعیت اراضی بخش جوادآباد مشخص شد این منطقه بیش از ۸۰ هزار هکتار زمین قابل کشت دارد، اما به دلیل کاهش منابع آبی و نزولات جوی در سالهای اخیر، حدود ۳۰ تا ۴۰ هزار هکتار از این اراضی امکان کشت نداشته یا با محدودیت جدی آب مواجه بوده است.
وی افزود: بر همین اساس تمرکز جهاد کشاورزی شهرستان بر حرکت به سمت گیاهان کمآببر و در عین حال اقتصادی قرار گرفت و محصولاتی مانند زیره، آنغوزه و مارچوبه بهعنوان گزینههای مناسب برای جایگزینی بخشی از کشتهای پرآببر مورد توجه قرار گرفتند.
حقگو با اشاره به توسعه کشت زیره در جوادآباد گفت: با توجه به سابقه حدود ۶۰ ساله کشت زیره در این منطقه، چند سال قبل کشت آزمایشی این محصول در سطح حدود دو هکتار آغاز شد که امروز سطح زیر کشت آن به حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ هکتار رسیده است.
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان ورامین با بیان اینکه زیره پس از زعفران از محصولات مهم بورس کشاورزی و دارای بازار صادراتی است، ادامه داد: این محصول حدود یکهشتم تا یکدهم گندم به آب نیاز دارد و در شرایط کشت غرقابی حدود هزار تا هزار و ۵۰۰ مترمکعب آب در هکتار مصرف میکند، در حالی که با استفاده از آبیاری قطرهای میتوان میزان مصرف آب را به حدود ۷۰۰ مترمکعب رساند.
وی اضافه کرد: در سالهایی که بارندگی زمستانه و بهاره مناسب باشد، نیاز آبی زیره تا حد زیادی از طریق نزولات جوی تأمین میشود و حتی میتوان این محصول را در اراضیای که امکان کشت محصولات پرآببر مانند گندم ندارند، کشت کرد.
حقگو با اشاره به عملکرد زیره در اراضی جوادآباد بیان کرد: عملکرد این محصول در منطقه بین حدود ۵۰۰ تا هزار و ۲۵۰ کیلوگرم در هکتار برآورد و در برخی مزارع نیز محقق شده است و با توجه به قیمت و بازار فروش آن، کشت زیره از نظر اقتصادی برای کشاورز مقرونبهصرفه است.
وی در ادامه از اجرای طرح کشت آنغوزه در جوادآباد خبر داد و گفت: برای نخستین بار در منطقه تهران، کشت آنغوزه را در جوادآباد مورد آزمایش قرار دادیم و با توجه به ارتفاع حدود ۹۰۰ متری منطقه از سطح دریا مشخص شد شرایط اقلیمی این منطقه برای کشت این گیاه مناسب است.
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی ورامین افزود: سال گذشته کشت آزمایشی آنغوزه در چند مزرعه انجام شد و برای انتقال دانش فنی و تأمین نشا نیز از ظرفیت متخصصان و توزیعکنندگان خراسان استفاده کردیم و با برگزاری کلاسهای آموزشی، بهرهبرداران را برای ورود به این نوع کشت مجاب کردیم.
وی در ادامه با بیان اینکه آنغوزه گیاهی بسیار کمآببر است، اظهار کرد: این گیاه در فصل تابستان و در دوره گرمای شدید، نیاز آبی محدودی دارد و در صورت نبود آب وارد مرحله خواب میشود و مجدداً در فصل زمستان که مشکل تبخیر و گرمای شدید وجود ندارد، رشد خود را ادامه میدهد.
حقگو گفت: با توجه به شرایط منطقه، امکان بهرهبرداری از کشت آنغوزه برای حدود ۲۰ تا ۲۵ سال وجود دارد و از سال چهارم یا پنجم نیز میتوان از شیرابه آن بهرهبرداری کرد. شیرابه آنغوزه محصولی صادراتی است و ارزش اقتصادی بالایی دارد و در شرایط فعلی هر کیلوگرم آن میتواند با قیمت قابل توجهی در بازار صادراتی عرضه شود.
وی همچنین مارچوبه را سومین محصول مورد توجه در الگوی کشت کمآببر شهرستان ورامین عنوان کرد و افزود: مارچوبه حتی نسبت به برخی دیگر از گیاهان کمآببر، نیاز آبی کمتری دارد و پس از استقرار مزرعه، امکان بهرهبرداری از آن برای حدود ۳۰ سال وجود دارد.
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان ورامین ادامه داد: برداشت مارچوبه از ابتدای سال آغاز میشود و در ماههای فروردین و اردیبهشت و تا خرداد به اوج میرسد، اما با افزایش دمای هوا، گیاه وارد مرحله رشد ساقهای میشود و برداشت متوقف میشود. با خنک شدن هوا در اواخر شهریور، امکان ازسرگیری برداشت وجود دارد.
حقگو با تأکید بر اینکه توسعه این محصولات تنها با معرفی بذر و نشا امکانپذیر نیست، گفت: برای حمایت از کشاورزان، یک گروه کارآفرینی و زنجیره تولید شکل گرفته که از تأمین بذر و نشا و انتقال دانش فنی تا خرید محصول تولیدشده توسط کشاورز را پوشش میدهد.
وی افزود: هدف از ایجاد این زنجیره آن است که کشاورز از مرحله آغاز کشت تا فروش محصول تنها نباشد و علاوه بر دریافت آموزش و نهاده، از خرید محصول تولیدی خود نیز اطمینان داشته باشد. این موضوع میتواند انگیزه کشاورزان برای تغییر الگوی کشت و ورود به محصولات کمآببر را افزایش دهد.
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان ورامین با اشاره به ظرفیت دیگر محصولات کمآببر در منطقه گفت: در کنار زیره، آنغوزه و مارچوبه، محصولاتی مانند زعفران و گل محمدی نیز قابلیت توسعه در اراضی شهرستان را دارند و در حال حاضر به صورت محدود در برخی نقاط کشت و برداشت میشوند.
حقگو تأکید کرد: در شرایطی که بخش قابل توجهی از اراضی کشاورزی به دلیل کمبود آب امکان کشت محصولات سنتی را ندارند، حرکت به سمت گیاهان کمآببر و اقتصادی میتواند هم به حفظ منابع آب کمک کند و هم درآمد کشاورزان را افزایش دهد؛ بنابراین اصلاح الگوی کشت و توسعه این محصولات باید با توجه به شرایط اقلیمی، منابع آبی و بازار فروش آنها دنبال شود.
منبع: ایسنا
