گروه استانها: یادمان نرفته است؛ آن زمان که کشت خیارسبز به عنوان اولین محصول گلخانه ای استان، در یزد شروع شد، مردم از مصرف آن ابا داشتند. حرف و حدیثهای زیادی از عوارض مصرف این محصولات از جمله ناباروری، وارد شدن سم به بدن، بی خاصیت بودن این محصولات و از جمله موارد دیگر باعث روی گرداندن یزدی ها از مصرف خیارسبزهای گلخانه ای و مصرف خیارسبزهای به اصطلاح یزدی یا کُرتی شد.
تمایل مردم به مصرف خیار محلی
مردم به سر جالیزهای کشت خیارسبز می رفتند و خیار تازه و به اصطلاح عامیانه طبیعی می خریدند و خیارسبزهای گلخانه ای به قیمتی به مراتب ارزان تر از خیارسبزهای محلی به فروش می رفتند از این رو صادرات آنها به صورت جدی تر دنبال شد.
اینکه استفاده از سموم خاص در کشت محصولات گلخانه ای با توجه به مدت کوتاه و محصول دهی بیشتر این نوع کشت به چه میزان است، در تخصص کارشناسان بخش کشاورزی است اما همه ما به این باور رسیده ایم که استفاده بیش از حد از سموم، عوارضی را برای سلامتی مصرف کنندگان به دنبال دارد و باید به استانداردهای تعیین شده بسنده شود.
سالها گذشته تا مردم کم کم به مصرف خیارسبزهای گلخانه ای ترغیب شدند و با تغییر شکل و اندازه این محصول، تمایل به مصرف نیز افزایش یافت و قیمت عرضه نیز به مراتب بالاتر رفت.
این در حالی بود که به دلیل خشکسالیها، کشت خیارسبز در کُرتها به مراتب کمتر شد و خیار محلی یا خیارسبز یزدی کمتر در بازار عرضه می شد البته هنوز هم قیمت خیارمحلی در یزد از خیار گلخانه ای بیشتر است که انصافا طعم متفاوت و خوشایندتری هم دارد.
نگرانیهای گذشته درباره مصرف خیار گلخانه ای
حال این روزها که مباحثی درباره عدم اجازه عرضه محصولات گلخانهای استان در بازارهای جهانی و برگشت این محصولات به دلیل رعایت نشدن استانداردهای تولید، مطرح است، بد نیست گریزی به گذشته بزنیم.
چند سال پیش بود که بحث آلودگی خیارهای گلخانه ای یزد به نیترات مطرح شد که سپس با اظهارات کارشناسان کشاورزی و بهداشت استان یزد بر اساس پایشهای صورت گرفته و قوانین سختگیرانه بهداشتی کشورهای مقصد صادرات تکذیب شد.
آن زمانها مردم برای مصرف خیار سبز تا میتوانستند پوست کلفتی از آن جدا میکردند و از خوردن خیارسبز با پوست پرهیز می کردند چرا که عقیده داشتند که سموم به داخل نفوذ نمی کند در حالی که این طور نیست.
بعضیها هم خیارسبز خریداری شده را چند روز بعد مصرف میکردند و عقیده داشتند با این شرایط، سموم از خیارسبز خارج می شود و خیار مصرفی دیگر نیترات نخواهد داشت.
برخی دیگر هم ضخیم بودن پوست یا سفید شدن بافت داخل خیارسبز را نشان دهنده سمی بودن آن می دانستند در حالی که تشخیص تجمع نیترات در محصولاتی مانند خیار سبز کار دشواری است چرا که در بافت میوه نفوذ می کند.
بازگشت نگرانی آن هم درباره همه محصولات گلخانه ای
حالا امروز که بحث غیراستاندارد بودن محصولات گلخانه ای برای مصرف در بازارهای جهانی مطرح شده است و استان یزد هم در زمره استانهای تولید کننده قرار داشته و بسیاری از بارهای تولیدی به مبدا بازگشت خورده است، نگرانی های ناشی از مصرف این محصولات دوباره مطرح شده است.
شورای گفتگوی دولت و بخش خصوصی اولین جلسه ای بود که بعد از طرح آلودگی تولیدات گلخانه ای، به این موضوع پرداخت و نماینده مردم یزد در مجلس شورای اسلامی با تاکید بر ضرورت بررسی استاندارد محصولات گلخانه ای، از اینکه این محصولات به مصرف همشهریان هم می رسد، اظهار نگرانی کرد.
محمدصالح جوکار بر ضرورت استفاده استاندارد از سموم، نظارت بر میزان مصرف و ارائه آموزش های لازم به کشاورزان تاکید کرده بود.
استاندار یزد هم پای بحث آمده و گفته بود که کوچکترین بی توجهی به کیفیت محصولات گلخانه ای قابل قبول نیست و هیچ محصولی غیراستانداردی به هیچ عنوان نباید نه در داخل استان مصرف شود و نه به استانهای دیگر و خارج کشور صادر شود.
مهران فاطمی به اینکه یزد، رتبه پنجم کشت محصولات گلخانهای کشور را دارد، اشاره کرده و گفته بود که باید متناسب با استانداردهای جهانی محصولات با کیفیت تولید کنیم.
و اما آیا محصولات گلخانه ای یزد آلوده است؟
معاون تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان یزد در این زمینه استفاده از سموم و فلزات سنگین در تولیدات گلخانه ای استان را به شدت رد کرد و افزود: نمونه برداری از مراکز عرضه و کلی گویی در مورد محصولات همه استان ها، کار درست و اثبات ناشده ای است.
محمدحسین ملانوری ادامه داد: آمادگی داریم که هر سازمان مردم نهاد و رسانه ای که ادعا دارد و می خواهد از کیفیت محصولات گلخانه ای استان مطلع شود را برای بازدید از هر گلخانه ای که مد نظرشان است، همراهی کنیم.
وی ادامه داد: بعد از نمونه برداری از گلخانه و آزمایش آن در آزمایشگاه های مورد تائید معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی استان، اگر اثری از فلزات سنگین در محصولات مشاهده شد، گردن ما از مو باریکتر است.
غیرقابل تعمیم دادن نمونههای بازار عرضه به همه استانها
معاون تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان یزد اظهار داشت: نمونه برداری از بازار عرضه در صورتی که مشخص نیست، محصول در کدام استان تولید شده است، کلی است و نمی توان به همه استان ها تعمیم داد.
وی تاکید کرد: زمانی میتوان این ادعا را اثبات کرد که محصول از گلخانه تولید کننده با حضور کارشناسان نمونه برداری شده و در آزمایشگاه معتبر آزمایش شده و نتیجه مثبت باشد.
ملانوری با اشاره به اینکه کیفیت محصولات گلخانه ای استان یزد به ویژه فلفل که این روزها بیشتر مورد توجه قرار گرفته است از سوی معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی در حال بررسی است، گفت: نتیجه نهایی فردا اعلام خواهد شد.
وی این بررسی را شامل انواع محصولات گلخانه ای از جمله خیارسبز، بادمجان، گوجه فرنگی و فلفل دمه ای عنوان کرد.
حضور کارشناسان مرکز برای نمونه برداری از گلخانه ای یزد
معاون تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان یزد از حضور کارشناسان مرکز در استان برای نمونه برداری از چهار گلخانه انتخابی آنها اشاره کرد و افزود: در همه گلخانه های استان کارشناسانی مستقر هستند که بر روند تولید نظارت دارند و همه جزئیات تولید از زمان کاشت تا برداشت را بررسی و یادداشت می کنند که قابل پیگیری است.
تاکید بر نگهداری سموم مصرف نشده در گلخانهها
معاون تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان یزد بیان کرد: البته مباحثی از جمله نگهداری باقی مانده کودها در محل گلخانه مطرح شده است که باید در این زمینه فرهنگسازی شود.
وی با بیان اینکه طرح این مباحث بر قیمت عرضه تاثیر بسیار بدی گذاشته و کشاورزان را متضرر کرده است، افزود: به طور مثال فلفلی که کیلویی 38 هزار تومان در بازار عرضه می شده الان به قیمت 12 هزار تومان عرضه می شود.
ملانوری بر شفاف سازی تاکید کرد اما گفت: نباید قبل از بررسی و کارشناسی، اظهارنظری صورت گیرد از این رو اظهار نظر نهایی فردا از سوی دانشگاه علوم پزشکی اعلام و به اطلاع عموم خواهد رسید.
اعلام سمی نبودن محصولات گلخانهای یزدی ها که جایگاه مهمی در تولید و صادرات محصولات گلخانه ای دارند، کشاورزان یزدی را سربلند کرده و تقاضا برای خرید در بازارهای داخل و خارج را افزایش خواهد یافت و امیدواریم این خبر مسرت بخش، فردا تیتر یک رسانه های کشور باشد.
