در مسیر تولید محصول پنبه کشورمان براساس بررسیهای جهانی شرایط جالبی ندارد و در بین ۱۰ کشور صادرکننده حتی قرار نگرفته و سهمش از ترکیه و آذربایجان که آب و هوایشان خیلی هم گرمسیری نیست بسیار پایینتر است از اینرو برای تولید این محصولات استراتژیک مورد نیاز صنایع برنامههای متعددی انجام شده برنامههایی که بتواند وابستگی به این ماده اولیه در صنعت نساجی را کاهش داده و علاوه بر ایجاد ارزش افزوده در اقتصادمان کمکی هم به صادرات و خودکفایی تولیدات گوناگون کند.
یکی از برنامهها برای تولید محصول پنبه در کشورمان بازگرداندن و احیای تولید در مناطقی است که روزی خاستگاه این محصول بودند اما به دلایلی (کشت سنتی، هزینههای بالای تولید، کمبود آب و وجود آفتهایی خاص ) کشت انجام نمیشد یا کشت با محدودیت روبهروشده بود.
سیستان و بلوچستان از همان مناطق نیمهگرمسیری است که ۵۰ سال مجوز کشت پنبه به آن داده نشده بود تا اینکه سازمان جهاد کشاورزی این استان با رایزنیهای مختلف کشوری و محوریت قراردادن کارخانه بافت بلوچ و پیوندش با این محصول اواخر شهریور پارسال موضوع کشت آزمایشی این ماده اولیه صنایع نساجی را در جنوب شرق جدی گرفت تا اینکه اواخر دی سال ۹۹ مجوز کشت ۵۰۰ هکتار پنبه برای نخستین بار در این منطقه داده شد و امسال در اوایل آذر شاهد برداشت در مناطقی از استان بودیم.
حالا باید دید محصول پنبه و بازگشتش به مزارع سیستان و بلوچستان بعد از ۵۰سال چه اهمیتی برای این منطقه دارد؟
کشت پنبه در سیستان و بلوچستان نیاز کارخانه بافت بلوچ
با توجه به نقش و ضرورت تولید پنبه در ارتباط با تأمین بخش اعظم مواد اولیه صنایع ریسندگی و روغنکشی کشور و همچنین اشتغالات متنوع ناشی از فرآوری این محصول ضرورت افزایش تولید پنبه حداقل تا مرحله تأمین کل نیاز صنعت نساجی کشور مورد توجه بوده زیرا واردات این محصول از کشورهایی مانند ازبکستان، ترکیه، امارات متحده عربی، تاجیکستان چین ، هند، اسپانیا، ایتالیا و ترکمنستان آن هم در این شرایط اقتصادی و ارزی توجیهی ندارد.
صنعت نساجی در سیستان و بلوچستان نمایندهای چون کارخانه بافت بلوچ دارد که به تازگیها توانسته خودش را جمع و جور کند و برای آینده جنوب شرق کشور امیدی باشد. کارخانه بافت بلوچ پیش از اینها برای تامین پنبه مورد نیازش وابسته بود که با کشت پنبه در این استان بخشی از این زنجیره تولید از وابستگی درآمد و استان را در تولید محصولات نساجی به خودکفایی نزدیکتر کرد.
امان اله طوقی، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی سیستان و بلوچستان در همین ارتباط گفت که کشت پنبه در این استان قدمت دیرینه دارد و با راهاندازی مجدد کارخانه بافت بلوچ ایرانشهر و نیاز مبرم این کارخانه و سایر کارخانجات کشور به این ماده فرصت ممتازی برای توسعه کشت پنبه در منطقه فراهم شده است.
در این زمینه معاون امور صنایع سازمان صنعت،معدن و تجارت سیستان و بلوچستان نیز گفته بود که موضوع کشت پنبه با توجه به استعداد منطقه ایرانشهر در بخش کشاورزی تکمیل کننده چرخه تولید بوده و در نهایت نخ ، پارچه ، رنگرزی و تولید پوشاک این زنجیره در سیستان و بلوچستان را تکمیل و به افزایش اشتغالزایی در این استان کمک خواهد کرد.
محمد یوسفی مدیر کارخانه بافت بلوچ ایرانشهر نیز معتقد است: این اقدام کشت پنبه توسط کشاورزان شرایط خوبی برای کارخانه جهت تهیه مواد اولیه به وجود میآورد.
پنبه ماده اولیه شناختهشده خیلی از صنایع و پرمصرفترین فیبر طبیعی این روزها با عنوان طلای سفید برای صنعت جهان اهمیت فراوانی دارد اهمیتی که کشورهای مختلف را به سمت کشت مستمر این محصول بومی مناطق گرمسیری یا نیمه گرمسیری کشانده یا آنها را میزبان محصولات وارداتی(گونههای فرآوری شده و نشده پنبه) کرده است. با کشت این محصول استراتژیک در سیستان و بلوچستان هم کارخانه بافت بلوچ نیاز داخلیش را بی نیاز میکند و هم دیگر نیاز به واردات طلای سفید از کشورهای دیگر وجود ندارد و چه بسا اگر پشتکار داشته باشیم و این کشت را در نقاط مختلف کشورمان جدی بگیریم در بین ۱۰ کشور برتر صادرکننده پنبه هم قرار خواهیم گرفت.
