مجیدرضا خاکی دبیر انجمن واردکنندگان برنج ایران، با اشاره به تحولات اخیر در حوزه واردات این کالای اساسی، گفت: دو عامل کلیدی در ایجاد آرامش پایدار در بازار برنج مؤثرند؛ نخست، برآورد واقع‌بینانه از میزان تولید داخلی و دوم، استمرار جریان تأمین واردات متناسب با کسری واقعی کشور. هر زمان این دو فاکتور به‌درستی مدیریت شده و تخصیص ارز نیز منظم بوده، نه تنش قیمتی ایجاد شده و نه کمبودی در بازار حس شده است.
وی افزود: تجربه بازار در نیمه دوم سال گذشته نشان داد که بیش‌برآوردی از تولید داخلی و در پی آن، محدود شدن واردات در کنار تأخیر در تخصیص و تامین ارز و البته انتظارات تورمی، منجر به التهاب جدی در بازار شد و به امسال نیز تسری یافت. این تجربه نشان می‌دهد که سیاست‌گذاری نادرست چگونه می‌تواند تعادل بازار را برهم بزند.
خاکی شفاف‌سازی در زنجیره تولید داخلی را یک ضرورت خواند و گفت:شناسنامه‌دار شدن تولیدکنندگان داخلی و رصد زنجیره عرضه، می‌تواند از رفتارهای سوداگرانه و تخلفاتی مانند اختلاط جلوگیری کند. چنین نظارتی جریان عرضه را قابل پایش می‌کند و مانع شکل‌گیری التهابات مصنوعی در بازار می‌شود.
وی با اشاره به تحولات مثبت اخیر در حوزه واردات برنج بیان کرد:
اخیرا سه اقدام مهم، مسیر تنظیم بازار را هموارتر از قبل کرده است؛ اول، لغو ممنوعیت فصلی واردات که موجب استمرار تأمین خواهد بود. دوم، بهبود نسبی در روند تخصیص و تامین ارز که البته همچنان نیاز به تسریع و تسهیل بیشتر دارد و سوم، تعیین تکلیف نرخ ارز واردات برنج که اخیرا توسط وزیر جهاد کشاورزی اعلام شد. هرچند ما از ماه‌ها قبل تأکید داشتیم که حذف کامل ارز ترجیحی دست‌کم برای برنج پاکستانی (به دلیل اختلاط با برنج ایرانی) ضروری است، اما خوشبختانه ابهام مربوط به ارز ترکیبی (ترکیب ارز ترجیحی و مبادله‌ای) که موجب سردرگمی و اختلال در عرضه شده بود، فعلاً برطرف شده است.
دبیر انجمن واردکنندگان برنج ایران در خصوص عملکرد بخش خصوصی گفت:در دو مرحله اخیر ثبت سفارش (اواخر اسفند ۱۴۰۳ و خرداد ۱۴۰۴)، حدود ۵۵۰ هزار تن برنج سفید ثبت سفارش شده و تا پایان تیرماه نیز بیش از ۳۷۰ هزار تن از گمرکات کشور توسط بازرگان بخش خصوصی ترخیص شده است. همزمان، شرکت بازرگانی دولتی نیز به‌منظور تکمیل ذخایر راهبردی، در این مدت اقدام به ثبت سفارش و ترخیص ده‌ها هزار تن برنج کرده است.
وی در ادامه افزود: با توجه به وجود مضیقه جدی در ذخایر آبی و برآورد تولید ۱.۶ تا ۱.۸ میلیون تنی در سال زراعی پیش‌رو، دست‌کم به ۸۰۰ هزار تن ثبت سفارش جدید نیاز داریم تا کسری سال به‌طور کامل جبران شود. طبق آخرین پیگیری‌ها، به‌زودی سهمیه ثبت سفارش برای واردات پاییز نیز بازگشایی خواهد شد که این اقدام، پایداری عرضه را تقویت خواهد کرد.
خاکی با بیان اینکه نشانه‌های فعلی حاکی از بازگشت تدریجی آرامش و تعادل به بازار است، گفت: خوشبختانه روند قیمت‌ها، به‌ویژه در بازار برنج ایرانی، نزولی شده و با آغاز فصل برداشت برنج‌های کیفی داخلی طی روزهای آتی، انتظار می‌رود این روند ادامه‌دار باشد. در حال حاضر کاهش قابل‌توجه قیمت در حلقه‌های ابتدایی زنجیره تأمین برنج ایرانی اتفاق افتاده که به‌طور طبیعی با کمی تأخیر به سطح بازار و مصرف‌کننده نهایی منتقل می‌شود.
منبع:باشگاه هبرنگاران جوان
