با حذف ارز ترجیحی در ابتدای دی ۱۴۰۴، قیمت روغن با تغییراتی روبرو شد که دولت از محل آزادسازی نرخ ارز، اقدام به توزیع کالابرگ یک میلیون تومانی در جهت حفظ قدرت خرید خانوار کرد چراکه قیمت برخی کالاهای اساسی سبد خانوار در پی جراحی اقتصادی با تغییراتی روبرو شد.
با توجه به آزادسازی نرخ ارز به منظور جلوگیری از حذف رانت و فساد، قیمت تمام شده تابع نوسانات نرخ ارز، حقوق و عوارض گمرکی و دیگر مولفه های تولید است و از آنجاکه بخش اعظم روغن مورد نیاز از طریق واردات تامین می شود، از این رو بعد از این جراحی اقتصادی نوسان قیمت در این کالا چند بار رخ داده است که آخرین بار در فروردین این موضوع اجرا شده است که مسئولان وزارت جهاد کشاورزی به سبب تغییر نرخ ارز از ۱۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان به ۱۳۸ هزارتومان این امر را کاملا طبیعی می دانند و معتقدند که دولت از محل آزادسازی نرخ ارز و براساس برنامه های قبلی باید میزان اعتبار کالابرگ را افزایش دهند تا خانوارها در تامین مایحتاج خود مشکلی نداشته باشند. ناگفته نماند که مصرف روغن در کشور ما نسبت به متوسط دنیا بالاست که اصلاح سیاست ارزی میتواند در کاهش سرانه مصرف اثر گذار باشد.
بررسی ها از بازار نشان می دهد که پس از حذف ارز ترجیجی در ابتدا قیمت هر بطری روغن ۸۱۰ گرمی پخت و پز ۲۱۷ هزارتومان، روغن سرخ کردنی ۲۰۶ هزارتومان و روغن ۵ کیلویی نیمه جامد حاوی امگا یکمیلیون و ۶۵۵ هزار و ۸۰۰ تومان بود که براساس آخرین افزایش در فروردین ماه قیمت هر بطری روغن ۸۱۰ گرمی آفتابگردان معمولی به ۲۸۱ هزار و ۹۰۰ تومان، هر بطری ۸۱۰ گرمی مخلوط ۲۸۳ هزار و ۸۰ تومان، هر بطری روغن ۸۱۰ گرمی سرخ کردنی کم چرب ۲۹۸ هزار و ۹۴۰ تومان و هرحلب ۵ کیلویی دارای امگا یک میلیون و ۹۲۰ هزار و ۷۲۰ تومان رسیده است.
افزایش قیمت روغن ناشی از نوسان نرخ ارز و مولفه های تولید است
اکبر فتحی معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی گفت: با توجه به آنکه بخش اعظم روغن مورد نیاز وارداتی است، از این رو قیمت تمام شده به طور مستقیم متاثر از نرخ ارز است.
به گفته وی، در ابتدای آزادسازی نرخ ارز، ارزی که برای واردات روغن در نظر گرفته شده بود، با نرخ ۱۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان محاسبه شد که برای تثبیت قیمت در بازار باید نرخ ارز ثابتی را تعریف کنیم که این امر همچون نرخ ارز ترجیحی دیگر است که خیلی اشکال برآن وارد میکردند که اهل فن از آن به عنوان رانت و سواستفاده یاد می کردند و این امر کاملا درست است.
فتحی ادامه داد: وقتی قیمت ارز ثابت نیست، بدیهی است که قیمت کالاهای متاثر از آن ثابت نباشد. به عنوان مثال وقتی کالا با ۱۱۲ هزارتومان محاسبه می کنیم قیمت تمام شده کاملا با ارز ۱۳۸ هزارتومان که مبنای محاسبه است، متفاوت است.
معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی گفت: علاوه بر افزایش نرخ ارز، حقوی گمرکی در گذشته با ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان محاسبه می شد که مقطعی با ۱۱۲ هزارتومان و اکنون با ۱۳۸ هزارتومان محاسبه می شود و از طرفی با تغییر سال، با تغییر مولفه های تولید قیمت کالاها از جمله روغن متاثر از این تغییرات است. گفتنی است تغییر قیمت ها ناگریز است چراکه ناشی از تغییر نرخ ارز و افزایش سایر مولفه های تولید است.
اختلاف عرضه و تقاضا روغن تا پایان اردیبهشت کاهش می یابد
علیرضا شریفی دبیر انجمن روغن نباتی کشور گفت: بنابر آمار در زمان برقراری ارز ترجیحی متوسط مصرف ماهانه روغن نباتی ۱۷۰ تا ۱۸۰ هزارتن بود که این میانگین در نیمه دوم و در آستانه نوروز و ماه رمضان افزایش و برعکس در فصول گرم سال کاهش می یابد.
به گفته وی، با حذف ارز ترجیحی همانند انتظارات و پیش بینی های قبلی سرانه مصرف کاهش پیدا کرده است، اما آماری در این ارتباط نداریم که حذف ارز چه اثری بر مصرف گذاشته است و این امر نیازمند گذشت زمان و بررسی آماری در مدت زمان طولانی است.
شریفی با اشاره به وضعیت عرضه روغن نباتی بیان کرد: توزیع روغن نباتی نسبت به گذشته کمتر است و این امر ارتباطی به کاهش تقاضا ندارد، بلکه تولید بدلیل کاهش واردات روغن خام نسبت به مدت مشابه سال قبل، تنزل یافته است و به عبارتی از آبان سال گذشته به بعد با کاهش واردات روغن خام مواجه بودیم که همین امر منجر به کاهش تولید شده است، اما آمار و اطلاعات نشان می دهد که اخیرا میزان کوتاژ های واردات روغن خام، قدری افزایش یافته و پیش بینی می شود از اواخر اردیبهشت اختلاف چندانی بین عرضه و تقاضا نداشته باشیم.
این مقام مسئول درباره آخرین وضعیت قیمت روغن در بازار بیان کرد: قیمت روغن نباتی با توجه به مولفه های نرخ ارز، سایر عوامل بهای تمام شده، تسعیر ارز در محاسبات حقوق گمرکی و مالیات بر ارزش افزوده تغییر پیدا می کند. گفتنی است امسال مبنای تاثیر نرخ ارز هزینه های گمرکی و مالیات بر ارزش افزوده از ۲۸.۵۰۰ به ۱۳۳ هزارتومان رسید، یک درصد حقوق گمرکی به ۴ درصد افزایش یافت، نرخ تخصیصی ارز روغن نباتی از ۱۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان به بیش از ۱۴۱ هزارتومان و روغن خام از تنی ۱۳۲۰ دلار به ۱۴۳۰ تا ۱۴۴۰ دلار رسید، همچنین عوامل بهای تمام شده روغن نباتی همچون کارتن، بسته بندی، دستمزد، سربار و هزینه های تشکیلاتی و اداری افزایش قابل ملاحظه ای داشت، درحالیکه ما تنها ۱۶ درصد افزایش قیمت روغن برای مصرف کننده داشتیم.
وی قیمت هر بطری روغن ۸۱۰ گرمی آفتابگردان معمولی را ۲۸۱ هزار و ۹۰۰ تومان، هر بطری ۸۱۰ گرمی مخلوط ۲۸۳ هزار و ۸۰ تومان، هر بطری روغن ۸۱۰ گرمی سرخ کردنی کم چرب را ۲۹۸ هزار و ۹۴۰ تومان و هرحلب ۵ کیلویی دارای امگا را یک میلیون و ۹۲۰ هزار و ۷۲۰ تومان اعلام کرد.
دبیر انجمن روغن نباتی با اشاره به شرایط تولید و عرضه روغن نباتی گفت: آمارها نشان می دهد در هفته های آتی اختلاف عرضه و تقاضا بدلیل افزایش واردات کاهش یابد.گفتنی است سال گذشته ۲ میلیون و ۱۴۰ هزارتن روغن در کشور تولید شد که نسبت به سال قبلش حدود ۹ درصد افزایش داشته است.
منبع:باشگاه خبرنگاران جوان
