رضا مبصری با اشاره به چالشهای ساختاری این صنعت اظهار کرد: صنعت طیور کشور با کاهش محسوس تقاضا مواجه شده و این مسئله در بخشهای مختلف زنجیره تولید قابل مشاهده است.
وی با بیان اینکه ظرفیت تولید مرغ مادر در کشور حدود ۳۲ میلیون قطعه است، افزود: در حالی که حدود ۱۸ میلیون قطعه برای تأمین نیاز کشور کفایت میکند، ظرفیت تولید در این بخش نیز با مازاد قابل توجهی روبهروست.
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ کشور با اشاره به ظرفیت کارخانههای خوراک طیور ادامه داد: حدود یک هزارو ۱۹۲ کارخانه خوراک دام و طیور در کشور با ظرفیت تولید سالانه ۱۴ میلیون تن فعالیت میکنند، در حالی که با فرض جوجهریزی یک میلیارد و ۸۰۰ میلیون قطعه در سال و مصرف پنج کیلوگرم خوراک به ازای هر قطعه، نیاز کشور حدود ۹ میلیون تن خواهد بود.
مبصری با تأکید بر اینکه بخش قابل توجهی از ظرفیت تولید کشور بلااستفاده مانده است، تصریح کرد: برای جلوگیری از فشار ظرفیتهای مازاد بر تولیدکنندگان و حفظ اشتغال، باید تقاضا در بخشهای مختلف تقویت شود.
وی با اشاره به سه بخش تقاضای عمومی، دولتی و صادراتی گفت: تقاضای عمومی کاهش پیدا کرده و این موضوع برای فعالان صنعت ملموس است از سوی دیگر، تقاضای دولتی نیز عملاً متوقف شده و امکان خرید بیشتری برای بخشهای دولتی وجود ندارد.
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ کشور، تداوم صادرات را یکی از الزامات بقای صنعت طیور دانست و افزود: زنجیرههای تولید کشور باید خود را با نیازها و استانداردهای بازارهای هدف صادراتی تطبیق دهند، اما بخش قابل توجهی از این زنجیرهها با وجود توان تولید بالا، به دلیل برخوردار نبودن از فناوریهای روز نمیتوانند نیاز بازارهای هدف را تأمین کنند بنابراین نوسازی صنعت یک ضرورت است.
مبصری با اشاره به جایگاه ایران در تولید جهانی صنعت طیور بیان کرد: ایران در زمره ۱۰ تولیدکننده نخست این صنعت در جهان و در برخی رتبهبندیها در جایگاه هفتم قرار دارد، اما ساختار این صنعت با بهرهوری مطلوب فاصله زیادی دارد و بهشدت از جزیرهای عمل کردن واحدهای تولیدی آسیب میبیند.
وی با اشاره به واردات سالانه ۲۳ تا ۲۵ میلیون تن غلات به کشور گفت: ایران از نظر واردات غلات پس از چین در رتبه دوم جهان قرار دارد. البته واردات غلات بهخودیخود اتفاق نامطلوبی نیست، زیرا تأمین کامل نیاز کشور از منابع داخلی با توجه به محدودیت منابع آبی امکانپذیر نیست.
وی ادامه داد: ظرفیت آب تجدیدپذیر کشور حدود ۹۰ تا ۱۰۰ میلیارد مترمکعب است و تولید کامل غلات مورد نیاز در داخل، فشار زیادی بر منابع آب وارد میکند؛ اما میتوان با اصلاح ساختار و حرکت به سمت نظام بهرهور، حدود ۲۵ تا ۳۰ درصد صرفهجویی ایجاد کرد.
لزوم حرکت از تولید جزیرهای به سمت خوشههای صنعتی
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ کشور با تأکید بر ضرورت اصلاح ساختار صنعت طیور گفت: یکی از راهکارهای افزایش بهرهوری، حرکت به سمت ساختارهای یکپارچه، بزرگمقیاس، کنسرسیومها و خوشههای صنعتی است.
مبصری با تشریح مزایای الگوی خوشهای افزود: واحدهای کوچک تولیدی در این الگو بدون نیاز به مشارکت حقوقی و ادغام مالکیت، در کنار یکدیگر فعالیت میکنند و ضمن حفظ استقلال و انعطافپذیری، از مزیت صرفهجویی در مقیاس نیز بهرهمند میشوند.
وی توضیح داد: واحدهای کوچک به دلیل انعطافپذیری بیشتر میتوانند در شرایط بحرانی، مانند جنگ یا کمبود سوخت، فعالیت خود را مدیریت کنند؛ در حالی که واحدهای بزرگ با هزینههای ثابت و نیروی کار بیشتر، در زمان توقف تولید با آسیبهای جدیتری مواجه میشوند.
مبصری ادامه داد: در الگوی خوشهای، واحدهای کوچک با تجمیع ظرفیتهای خود میتوانند سفارشهای بزرگ صادراتی را پوشش دهند، قدرت خرید بیشتری پیدا کنند و به بازارهای گستردهتری دسترسی داشته باشند؛ بدون اینکه استقلال و انعطافپذیری خود را از دست بدهند.
وی با بیان اینکه زنجیرههای تولید نیز میتوانند از الگوهای مختلف همکاری و ادغام استفاده کنند، تأکید کرد: آینده صنعت طیور به حرکت به سمت بهرهوری وابسته است و فعالان این صنعت باید با اصلاح ساختار و استفاده از الگوهای نوین تولید، بقای خود را تضمین کنند.
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ کشور خاطرنشان کرد: پارادایم گذشته که تولیدکننده میتوانست در مقطعی با سودهای هنگفت، زیان دورههای قبل را جبران کند، دیگر قابل اتکا نیست و ادامه فعالیت در شرایط جدید بدون افزایش بهرهوری دشوار خواهد بود.
منبع: ایسنا









































