با وجود ظرفیت های متعدد، سهم گلستان از صادرات کالا و خدمات تناسبی با جایگاه راهبردی این استان ندارد و اگر در سالهای گذشته به آن توجه بیشتری میشد از قابلیت بالایی برای حل بسیاری از تنگناها و چالشهای حوزه اقتصادی منطقه مانند بیکاری و درآمد سرانه پایین مردم استان برخوردار بود.
وجود معادن و صنایع متعدد در گلستان و نیازمندی های بازار ترکمنستان و کشورهای مجاور به محصول تولیدی استان ، ظرفیت های بالا در بخش کشاورزی و تولید سالانه پنج میلیون تن انواع محصولات زراعی ، باغی و شیلاتی در کنار نیروی کار ماهر و خدمات فنی و مهندسی، زمینه بالقوهای است که می تواند مقدمات توسعه صارات این استان را فراهم کند.
نگاهی گذرا ، به موقعیت ژئوپلیتیک(جغرافیای سیاسی) گلستان و برخورداری این استان از سه مرز زمینی، هوایی و دریایی بیانگر آن است که این منطقه در زمره مستعدترین استان های کشور برای سرمایه گذاری با رویکرد توسعه صادرات قرار دارد.
رفع بروکراسی زائد از جمله دلایل افزایش صادرات گلستان
با روی کار آمدن دولت سیزدهم و رفع برخی از موانع صادرات ، امید بین تجار و بازرگانان این استان جوانه زد . عینیت بخشی به مقوله مانع زدایی و رفع بروکراسیهای زاید و تسهیل صادرات ، رونق کسب و کارها و افزایش تولیدات در زمینه های مختلف و گره گشایی بخشی از دغدغه های سیاسی بین ایران با کشورهای همسایه از جمله دلایل افزایش صادرات گلستان طی ماه های اخیر است.
با روی کار آمدن دولت جهادی شرایط برای فعالان اقتصادی از جمله اهالی گلستان تسهیل گردید و با حضور آیت الله سیدابراهیم رییسی بخشی از گره های صادرات گلستان گشوده یا با برای رفع آن آستین همت بالا زده شد .
علاوه بر اظهارات فعالان بازار و سخنان تعدادی از تولیدگران استان ، آمارهای رسمی هم رونق و تکاپوی صادرات در گلستان را در ماه های اخیر تایید می کند.
مدیرکل گمرکات گلستان گفت: حدود ۲۷۹ هزار و ۴۹۵ تن انواع کالای غیرنفتی به ارزش ۱۳۲ میلیون و ۷۲۴ هزار و ۷۱۲ دلار از مبادی گمرکی استان در ۹ ماه امسال به خارج صادر شد که از لحاظ وزنی و ارزش به ترتیب ۱۱۱ و ۶۷ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است.
سیدابراهیم حسینی اظهار داشت که سیمان، لوله پروفیل، لبنیات، خرما، سیب زمینی، ید و پلی استایرن به ترتیب از مهمترین اقلام صادراتی گلستان در این مدت بود که به کشورهای مختلف از جمله قزاقستان، ترکمنستان، عراق، افغانستان، بلغارستان، رومانی، ایتالیا، روسیه، قرقیزستان، ازبکستان و پاکستان صادر شد.
بهره اندک گلستان از ظرفیت صادراتی در سالهای گذشته
نایب رییس کمیسیون کشاورزی اتاق ایران خاطرنشان کرد : هم مرز بودن گلستان با کشور ترکمنستان به عنوان یکی از دروازه های ورود به کشورهای مشترک المنافع ظرفیت بسیار مهمی برای این استان است که تا قبل از این دولت از آن بهره مناسبی برای اهالی گلستان حاصل نشده است.
امیر یوسفی اضافه کرد : هم مرز بودن با ترکمنستان مانند چشمه جوشانی است که در دسترس گلستانی ها قرار گرفته اما تاکنون هیچ جرعه ای از آن برداشته نشده است.
وی ادامه داد به سبب برخی سیاست های حاکم در رابطه با ترکمنستان در دولت های قبلی، مشکلاتی در امر تجارت با این کشور به وجود آمد صادرات ۱۰۰ میلیون دلاری ایران و ترکمنستان در برخی سالها به ۲۰ میلیون دلار کاهش یافت.
نایب رییس کمیسیون کشاورزی اتاق ایران یادآور شد: همجواری با کشورهای مشترک المنافع، هزینه حمل و ترانزیت کالا را به حداقل رسانده و در مجموع قیمت تمام شده کالای صادراتی را در کشور مقصد کاهش می دهد.
یکی از استادان اقتصاد دانشگاه گلستان هم گفت : عوامل مختلفی در افزایش صادرات از گلستان تاثیر گذار هستند که در رتبه اول افزایش نرخ دلار قرار دارد اما این موضوع تنها عامل افزایش صارات نیست و مولفه ای دیگری نیز در افزایش صادرات موثر بوداند.
مجید نصیری افزود: افزایش دامنه خدمات گمرکی یکی از عوامل موثر در افزایش صادرات است. بعنوان مثال با بهره برداری از امکان تبادل ریلی کالا، میزان تبادلات افزایش و در نتیجه ارزش و حجم کالاهای صادراتی بیشتر می شود.
وی اظهارداشت : بهبود زیر ساخت های گمرکی ، افزایش ساعات فعالیت گمرک بهبود تجهیزات فنی و هم افزایی بین دستگاه های دخیل مانند مرزبانی، راهداری و گمرک و دیگر دستگاه ها نقش زیادی در این رخداد اقتصادی دارند.
این استاد دانشگاه نقش هم افزایی بین دستگاهی را در رونق صادرات مهم دانست بیان کرد : با کاهش معطلی و بروکراسی زائد علاوه بر افزایش سرعت انتقال کالا، رغبت و میل تجار برای استفاده دوباره از این کریدور صادراتی افزایش می یابد.
نصیری اضافه کرد : یکی از دغددغه های دلسوزان گلستان این است که کالاهای صادراتی استان محدود به چند کالای خاص نظیر سیمان، لبنیات و چند محصول کشاورزی شود که برای رفع این دغدغه باید هر چه سریعتر مجموعه کالاهای صادراتی را افزایش دهیم.
به گفته وی برای افزایش بیشتر صارات از گلستان می توان بسته های حمایتی و مشوق های صادراتی بیشتری برای صادر کنندگان در نظر گرفت تا بخشی از اختلاف فاحش میزان صادرات گلستان با سایر استان ها جبران شود.
مدیرعامل یک شرکت دانش بنیان گلستان گفت : در ماه های اخیر گستره بازارهای هدف بیشتر شده و به امکان صادرات راحت فراهم گردیده است.
وی بیان کرد: در نظر داریم برخی محصولات شرکت مانند بطری های پلی اتیلن را به کشورهایی نظیر قزاقستان، لبنان، عراق و گرجستان صادر کنیم .
استان گلستان با برخورداری از ظرفیتهای بالقوه متعدد در بخشهای صنعت و کشاورزی و همسایگی با ترکمنستان و ارتباط با بازار چند صد میلیون نفری کشورهای مشترکالمنافع با ترسیم نقشه راه علمی میتواند به یکی از قطبهای صادرات به ویژه در شمال کشور تبدیل شود.
استان مرزی گلستان با داشتن ۵۶۰ هزار هکتار اراضی زراعی، حدود ۴۰ هزار هکتار اراضی باغی، چهار میلیون واحد دامی، ۸۶۰ هزار هکتار مرتع، ۴۵۲ هزار هکتار جنگل و دسترسی به ۱۱۰ کیلومتر ساحل دریای خزر، سالانه حدود ۵.۵ میلیون تن انواع محصول و تولیدات زراعی، باغی و دامی را توسط افزون بر ۲۲۰ هزار بهرهبردار که حدود ۱۵۰ هزار نفر آنها در حوزه زراعت و باغبانی فعالیت دارند، به ارزش تقریبی ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار میلیارد ریال تولید و روانه بازار مصرف داخلی و خارجی میکند.
استان گلستان ۱۳ شهرک صنعتی و ۱۱ ناحیه صنعتی دارد که مساحت مجموع آن ۲۱۰۵ هکتار است و تاکنون برای هزار و ۲۵۸ طرح، زمین به سرمایه گذاران طرف قرارداد واگذار شده که ۸۲۲ مورد آن با ۱۳ هزار و ۲۰۰ فرصت شغلی به بهره برداری رسیده اند.
