سعدی نقشبندی در گفت‌وگو با اشاره به جایگاه گندم در بخش کشاورزی استان، اظهار کرد: گندم مهم‌ترین محصول زراعی کردستان است و بیش از ۶۸۱ هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان به کشت این محصول اختصاص دارد.
وی افزود: تولید گندم مستلزم صرف هزینه و تلاش قابل توجه کشاورزان در مراحل کاشت و داشت و تأمین بذر، کود و سایر نهاده‌هاست و در صورت مدیریت نشدن عوامل خسارت‌زا از جمله آفات، بیماری‌ها و علف‌های هرز، عملکرد محصول می‌تواند تا ۴۰ درصد کاهش پیدا کند.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان، سن مضر غلات را مهم‌ترین آفت گندم در استان عنوان کرد و گفت: شرایط اقلیمی، کوهپایه‌ای بودن کردستان و گستردگی سطح زیرکشت غلات، این استان را به یکی از مناطق سن‌خیز کشور تبدیل کرده و کنترل نکردن این آفت می‌تواند خسارت قابل توجهی به تولید گندم و امنیت غذایی وارد کند.
نقشبندی ادامه داد: با وجود اینکه حدود ۸۷ درصد اراضی گندم و جو استان به صورت دیم کشت می‌شود و مدیریت عملیات داشت در این اراضی دشوارتر و پرریسک‌تر است، اما با تلاش مجموعه جهاد کشاورزی، کارشناسان مراکز جهاد کشاورزی و همکاری کشاورزان، کردستان طی سه سال متوالی رتبه دوم تولید گندم کشور را به دست آورده است.
وی با بیان اینکه شدت طغیان آفات به عواملی همچون شرایط اقلیمی، میزان رطوبت و دما وابسته است، اظهار کرد: مدیریت سن مضر غلات از ماه‌ها پیش و با پایش وضعیت آفت در اماکن تابستان‌گذران، پاییزگذران و زمستان‌گذران آغاز می‌شود.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان افزود: در مرحله نخست پیش‌آگاهی، تراکم آفت، تعداد سن در بوته، جمعیت زنده و مرده، نسبت جنسی و وزن آفت بررسی می‌شود و نتایج این پایش‌ها برای پیش‌بینی جمعیت آفت، شناسایی مناطق آلوده، برنامه‌ریزی آموزشی و تأمین سموم مورد نیاز مورد استفاده قرار می‌گیرد.
نقشبندی گفت: در مرحله دوم پیش‌آگاهی نیز زمان ریزش سن مادر و زمان مناسب مبارزه شیمیایی مشخص می‌شود و با توجه به تدریجی بودن ریزش سن مادر و تأثیر شرایط اقلیمی بر آن، مبارزه شیمیایی پس از تخلیه کامل اماکن زمستان‌گذران و بر اساس پایش دقیق و هماهنگی کارشناسان حفظ نباتات انجام می‌شود.
وی با اشاره به آخرین دستورالعمل سازمان حفظ نباتات کشور در سال ۱۴۰۵، بیان کرد: نرم مبارزه با سن مادر از ۰.۵ عدد در مترمربع به ۰.۳ عدد در مترمربع کاهش یافته است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان تأکید کرد: سیاست اصلی استان، کنترل آفت در مرحله سن مادر است، چرا که خسارت سن مادر عمدتاً کمی است، در حالی که پوره سن علاوه بر خسارت کمی، خسارت کیفی نیز ایجاد می‌کند و موجب سن‌زدگی دانه‌های گندم می‌شود.
نقشبندی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش مصرف سموم، اظهار کرد: ۱۴۰ ایستگاه پیش‌آگاهی آفات در استان فعال است که با پایش مستمر، زمان مناسب مبارزه شیمیایی را مشخص می‌کنند و از سمپاشی‌های غیرضروری جلوگیری می‌شود.
وی افزود: یک‌هزار فرمون و تله فرمونی نیز برای تعیین زمان مناسب مبارزه شیمیایی در استان توزیع شده و در کنار روش‌های شیمیایی، استفاده از روش‌های غیرشیمیایی و زیستی نیز در دستور کار قرار دارد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان، رهاسازی زنبور براکون در مزارع گوجه‌فرنگی و نخود، استفاده از حشره‌کش بیولوژیک BT برای کنترل آفات انگور و به‌کارگیری ترکیبات میکروبی و تجهیزات کنترل غیرشیمیایی را از دیگر اقدامات انجام‌شده عنوان کرد.
نقشبندی همچنین از فعال‌سازی مجدد انسکتاریوم استان خبر داد و گفت: در این مرکز پرورش و تکثیر زنبور براکون و تریکوگراما دنبال می‌شود تا ظرفیت مبارزه بیولوژیک و استفاده از روش‌های کم‌خطر به جای سموم شیمیایی افزایش یابد.
وی ادامه داد: در راستای اجرای برنامه مدیریت تلفیقی آفات، با هشت کلینیک گیاه‌پزشکی بخش خصوصی برای نظارت بر اجرای برنامه IPM در مزارع سیب‌زمینی، خیار، گوجه‌فرنگی، سبزیجات، گلخانه‌ها و باغات قرارداد منعقد شده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان با تأکید بر اهمیت نظارت بر نهاده‌های کشاورزی، گفت: داروخانه‌ها و فروشگاه‌های عرضه سموم و همچنین کلینیک‌های گیاه‌پزشکی به صورت مستمر مورد نظارت قرار می‌گیرند و اطلاعات خرید و فروش سموم باید در سامانه مانیتورینگ ثبت شود.
نقشبندی افزود: مانورهای سراسری بازدید از داروخانه‌های گیاه‌پزشکی استان نیز هر فصل با حضور نمایندگان دستگاه‌های مرتبط از جمله جهاد کشاورزی، صنعت، معدن و تجارت، تعزیرات حکومتی، اصناف کشاورزی و شبکه بهداشت شهرستان‌ها برگزار می‌شود.
وی در ادامه تصریح کرد: عرضه سموم قاچاق، تقلبی و سموم پرخطر به هیچ عنوان قابل قبول نیست و با واحدهای متخلف مطابق مقررات برخورد خواهد شد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان همچنین از بازنگری دستورالعمل‌های مدیریت آفات و بیماری‌ها در استان خبر داد و گفت: در این بازنگری تلاش شده است سموم با دوره کارنس کوتاه‌تر معرفی و از مصرف سموم پرخطر، به‌ویژه در زمان برداشت محصولات، جلوگیری شود.
نقشبندی آموزش کشاورزان را یکی از ارکان مدیریت صحیح مصرف سموم دانست و اظهار کرد: کلاس‌های آموزشی از ابتدای فصل زراعی تا زمان مبارزه شیمیایی برگزار می‌شود تا کشاورزان با زمان مناسب مبارزه، شیوه صحیح کنترل آفات و اصول مصرف سموم آشنا شوند.
وی افزود: دوره‌های آموزشی ویژه سمپاش‌داران نیز برای هماهنگی بیشتر با کارشناسان مراکز جهاد کشاورزی و رعایت زمان مناسب مبارزه برگزار می‌شود و زمان مبارزه با سن مضر غلات از طریق پیامک به کشاورزان اطلاع‌رسانی خواهد شد.
نقشبندی با اشاره به استمرار پایش مزارع و باغات استان، گفت: کارشناسان استانی و شهرستانی در طول فصل داشت محصولات، مزارع و باغات را بررسی کرده و توصیه‌های لازم گیاه‌پزشکی را به کشاورزان ارائه می‌کنند.
وی برگزاری منظم جلسات ستاد سن مضر غلات را از دیگر اقدامات استان برشمرد و افزود: این جلسات با حضور معاونت بهبود تولیدات گیاهی، مدیریت حفظ نباتات، مرکز تحقیقات کشاورزی، مدیریت زراعت، مدیریت مکانیزاسیون، هواشناسی، سازمان نظام مهندسی کشاورزی و مدیریت بحران برگزار و تصمیمات لازم برای کنترل این آفت اتخاذ می‌شود.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کردستان خاطرنشان کرد: برگزاری شورای کشاورزی در شهرستان‌ها، بازآموزی کارشناسان، آموزش کشاورزان، نظارت بر مراکز خرید، فرآوری، بوجاری و ضدعفونی بذور و استفاده از ظرفیت کارشناسان پایداری تولید برای بازدید از مزارع نیز در این حوزه انجام شده است.
نقشبندی در پایان تأکید کرد: قرار گرفتن کردستان در جمع سه استان پیشرو کشور در کاهش و کنترل سن‌زدگی گندم، در کنار کسب رتبه دوم تولید گندم کشور، حاصل برنامه‌ریزی، پایش مستمر، فعالیت کارشناسان و همکاری کشاورزان استان است.
منبع:ایسنا
